Deel 1: Voort­gang kli­maat­am­bi­ties Gro­nin­gen

Deel 1: Voortgang  klimaatambities Groningen

Aan­deel her­nieuw­ba­re ener­gie

Doelstelling Groningen energieneutraal in 2035...

Groningen heeft als doelstelling om in 2035 energieneutraal te zijn en in 2025 halverwege. Deze doelstelling is opgenomen in het ´Masterplan Groningen energieneutraal´ dat in 2011 door de raad is vastgesteld. Dat betekent dat alle energie die in Groningen door huishoudens, bedrijven en instellingen en in het verkeer en vervoer wordt gebruikt uit hernieuwbare energiebronnen afkomstig is. Het aandeel hernieuwbare energie is in dat geval 100% en het aandeel van fossiele energiebronnen 0%. Om deze doelstelling te realiseren is het belangrijk dat enerzijds het energiegebruik afneemt en anderzijds het gebruik van hernieuwbare energiebronnen toeneemt. Dit leidt niet alleen tot milieuwinst, maar draagt ook bij aan versterking van de lokale economie. Geldstromen die nu uit de regio vloeien, blijven voor een groter deel in de regio en komen ten goede aan onze inwoners en bedrijven. Ook draagt energietransitie bij aan de sociale cohesie in onze gemeente.

5,4% hernieuwbare energie in 2016...

Het aandeel hernieuwbare energie in het energiegebruik van Groningen bedraagt 5,4% in 2016. Dat wil zeggen dat de totale hoeveelheid hernieuwbare energie die in Groningen is geproduceerd en vervolgens nuttig is gebruikt (in Groningen of elders in Nederland) overeenkomt met 5,4% van het totale energiegebruik in Groningen.

Figuur: Aandeel hernieuwbare energie in 2016

Stijging aandeel hernieuwbare energie t.o.v. eerdere jaren

Het aandeel hernieuwbare energie is in de afgelopen jaren gestaag gegroeid. De stijging van het aandeel hernieuwbare energie in de periode 2013 t/m 2016 hangt voor het grootste deel samen met de ontwikkeling van het energiegebruik. Zowel het energiegebruik in 2014, 2015 als 2016 was lager dan het energiegebruik in het voorgaande jaar. Dit leidt tot een stijging van het aandeel hernieuwbare energie. Tegelijkertijd is de hoeveelheid energie uit hernieuwbare bronnen in de gemeente Groningen elk jaar gegroeid met minimaal 50 TJ. In de periode 2013 t/m 2016 is het aandeel hernieuwbare energie gegroeid van 3,8% naar 5,4%.

Figuur: Ontwikkeling aandeel hernieuwbare energie

Prognose: 9,0% hernieuwbare energie in 2020...

Door het totale energiegebruik en de hoeveelheid hernieuwbare energie in 2016 te koppelen aan het effect van duurzaamheidsprojecten die in Groningen in 2017 zijn uitgevoerd en die in de komende jaren nog worden uitgevoerd, is de ontwikkeling van het aandeel hernieuwbare in Groningen in de komende jaren geprognosticeerd. Hierbij is de aanname gehanteerd dat de ontwikkeling van de gemiddelde jaartemperatuur, economie en het inwonersaantal in Groningen geen invloed hebben op het aandeel hernieuwbare energie. De prognose is enkel gebaseerd op het (verwachte) effect van duurzaamheidsactiviteiten van 39 actoren die op dit moment in deel 2 van de monitor zijn opgenomen. Enkel duurzaamheidsprojecten waarvan de omvang van het effect kan worden vastgesteld, zijn meegenomen in de prognose. Duurzaamheidsprojecten waarvan de omvang van een effect niet is vastgesteld (effect: onbekend) of die een indirect effect hebben, zijn niet meegenomen in de prognose. De prognose laat zien dat het aandeel hernieuwbare energie stijgt tot 9,0% in 2020.

Figuur: Prognose ontwikkeling aandeel hernieuwbare energie

De 39 actoren die informatie hebben aangeleverd voor de prognose vertegenwoordigen bijna 40% van het totale energiegebruik in Groningen. Door het cumulatieve effect van de duurzaamheidsprojecten van deze groep actoren met 2,5 te vermenigvuldigen kan een inschatting worden gemaakt van het verwachte aandeel hernieuwbare energie in Groningen in 2020 indien alle energiegebruikers in Groningen informatie zouden aanleveren voor de monitor. Het verwachte aandeel hernieuwbare energie in 2020 zou in dat geval uitkomen op 14,4%. Hierbij is de aanname gehanteerd dat de actoren waarvan geen activiteiten zijn opgenomen in de monitor in dezelfde mate inzetten op duurzaamheid als de 39 actoren waarvan wel duurzaamheidsprojecten zijn opgenomen in de prognose.

CO₂ uit­stoot

Naast het aandeel hernieuwbare energie is ook CO₂ uitstoot een belangrijke indicator om de voortgang van de energietransitie in Groningen inzichtelijk te maken. De ambitie van Groningen is dat het aandeel van fossiele energiebronnen in het energiegebruik in 2035 0% is. Dit betekent dat de CO₂ uitstoot die is te relateren aan het gebruik van fossiele energie in Groningen nul is. In dit hoofdstuk is de voortgang op deze doelstelling uitgewerkt. De omvang van het fossiele energiegebruik in Groningen is hiervoor als uitgangspunt genomen en op basis van de CO₂ uitstoot per eenheid energie is berekend wat de totale CO₂ uitstoot is die is te relateren aan het gebruik van fossiele energiebronnen in Groningen. Ook de emissies die ontstaan door het gebruik van elektriciteit opgewekt uit fossiele energiebronnen zijn aan Groningen toegerekend, hoewel deze uitstoot feitelijk veelal in energiecentrales buiten de gemeente plaatsvindt. Tot op heden zijn in de monitor enkel emissies die ontstaan in de gemeente Groningen meegeteld. Deze andere systematiek leidt er toe dat de totale omvang van de CO₂ uitstoot fors toeneemt.

1.160 kton CO₂ uitstoot in 2016...

De CO₂ uitstoot die is te relateren aan fossiele energiegebruik in de gemeente Groningen bedraagt 1.160 kton in 2016. Onderstaande cirkeldiagram toont de verdeling van de CO₂ uitstoot per categorie.

Figuur: Verdeling CO₂ uitstoot in 2016 | Totaal: 1.160 kton

De verdeling van de CO₂ uitstoot wijkt enigzins af van de verdeling van het energiegebruik. Het aandeel van de categorie Verkeer en vervoer in de CO₂ uitstoot is groter dan het aandeel in het energiegebruik. Dit komt omdat het aandeel van hernieuwbare brandstoffen marginaal is en de CO₂ uitstoot per MJ van brandstoffen hoger is dan van aardgas. Het aandeel van de categorie Huishoudens in de CO₂ uitstoot is juist kleiner dan het aandeel in het energiegebruik. Dit komt omdat het aandeel van elektriciteit in het energiegebruik van huishoudens (elektriciteit heeft een hogere CO₂ uitstoot per MJ dan aardgas en brandstoffen) kleiner is dan het aandeel van elektriciteit in het energiegebruik van bedrijven en instellingen. Het aandeel van de categorie bedrijven en instellingen is in het energiegebruik en de CO₂ uitstoot nagenoeg gelijk. 

 

CO₂ uitstoot neemt af in de periode 2013 t/m 2016...

In de periode 2013 t/m 2016 is het totale energiegebruik afgenomen, terwijl het gebruik van hernieuwbare energiebronnen elk jaar is toegenomen. Dit heeft er toe geleid dat het gebruik van fossiele energiebronnen is afgenomen, waardoor de CO₂ uitstoot in de periode 2013 t/m 2016 met 129 kton is afgenomen (-10%). Onderstaande figuur toont de ontwikkeling van de CO₂ uitstoot per categorie in de gemeente Groningen in de periode 2013 t/m 2016.

Figuur: Ontwikkeling CO₂ uitstoot per categorie