Met nieuwe aanbesteding hygiënische toiletartikelen is Gemeente Groningen stap dichterbij duurzaamheid

Met nieuwe aanbesteding hygiënische toiletartikelen is Gemeente Groningen stap dichterbij duurzaamheid

Met nieuwe aanbesteding hygiënische toiletartikelen is Gemeente Groningen stap dichterbij duurzaamheid

5 jul 2017

Sinds 1 april 2017 zijn alle hygiënische voorzieningen van de gemeente Groningen duurzaam geproduceerd. De gemeente heeft zich enorm ingezet om de aanbesteding van toiletartikelen zo duurzaam mogelijk te maken. Met de overeenkomst met CWS, die 1 februari 2017 is ingegaan, is dit meer dan gelukt. 

 

De aanbesteding heeft op het gebied van duurzaamheid aansprekende resultaten bereikt. Zo voert leverancier CWS de opdracht voor 100% uit met een elektrische bestelwagen, zijn de handdoekautomaten voorzien van 100% bio-katoenen rollen (katoen is 100% biologisch geteeld) en kennen de bio-katoenen rollen na de levensduur van 235 wassingen een tweede leven in de vorm van dweil mop of poetsdoek. Hierna worden de grondstoffen teruggegeven aan de natuur. 

 

De elektrische wagen die de verschillende locaties van artikelen voorziet.

Vernieuwde Europese aanbestedingswet

Het nieuwe inkoopbeleid van de gemeente Groningen welke gebaseerd is op het coalitieakkoord vormde de aanleiding om de aanbesteding zo duurzaam mogelijk te maken. De 5 speerpunten van het coalitieakkoord zijn: MKB, Duurzaamheid, Social Return, Innovatie en Bedrijfsvoering. Deze speerpunten werden benoemd vanwege de gaswinningsproblemen en omdat het nut en de noodzaak van de overgang op duurzame energie steeds breder wordt gezien. De gunning van de aanbesteding aan CWS sloot dus aan bij de doelen van de gemeente en voldeed aan de nieuwe aanbestedingswet. 

 

De gemeente Groningen is een van de eerste organisaties waarin de aanbesteding zo duurzaam mogelijk is. Hoe verliep de aanbesteding van hygiënische artikelen bij de gemeente Groningen? Wat zorgde voor het succes en welke obstakels kwamen ze tegen?

 

Albert de Roos vertelt hierover en geeft daarbij 4 tips voor organisaties die binnenkort ook een opdracht voor een nieuwe aanbesteding van hygiënische toiletartikelen willen doen.

 

1. Begin met marktconsultatie

Albert de Roos bezocht samen met de contractmanagers Facilitaire Services 10 partijen die soms niet per se bekend staan als duurzame bedrijven. Uit de gesprekken die hij met hen voerde bleek dat elke partij wel iets te bieden had op het gebied van duurzaamheid. Van Houtum bijvoorbeeld. Van Houtum heeft de Cradle to Cradle-filosofie doorgevoerd in alle bedrijfsfacetten. Deze filosofie, die ze zelf definiëren als het oneindig gebruiken van grondstoffen van producten die vrij zijn van schadelijke chemicaliën, of voor het teruggeven van deze aan de natuur (de biologische kringloop), leidde al tot een uniek product: Satino Black. Dit is ’s werelds eerste en enige toilet- en handdoekenpapier dat het Cradle to Cradle certificaat mag dragen. 

 

 

Voorbeeldproduct uit de 100% gerecyclede Satino Black-collectie. Bron: Van Houtum - http://www.vanhoutum.nl/assortiment/producten/7674/satino-black-briq-single.html?referrer

 

Wat de Roos opviel was de manier waarop Van Houtum archief papier recycled. Van de oude documenten maakt het bedrijf zélf het Satino Black toilet- en handdoekpapier. “De rapporten van gisteren komen dus in de vorm wc-papier weer terug,” vertelt de Roos. Bijkomend voordeel is dat zowel de grondstof als het eindproduct in Nederland blijft. “De grondstof oud papier (schaars) hoeven we nu niet meer te exporteren naar bijvoorbeeld China, maar kunnen we behouden voor de productie van hoogwaardig toiletpapier.”​

2. Plan extra weken in om zelf de markt te onderzoeken

Vooraf had de Roos niet volledig inzicht in de mogelijkheden op het gebied van duurzame hygiënische artikelen. “Dat kwam pas nadat we zelf de mogelijkheden onderzochten.” In die zoektocht, waar het team een aantal extra weken voor uittrok, leerde het team van de Roos bijvoorbeeld over batterijloze luchtverfrissers, volledig biologisch afbreekbare zeep en dispensers die aan het einde van de levensduur vermalen worden tot granulaat om nieuwe dispensers van te maken. Het onderzoek leidde de Roos naar Engeland, waar al meer wordt gedaan op dit gebied. “Met deze kennis konden we eisen stellen aan de verschillende partijen. Aan hen konden we de vraag stellen in hoeverre zij aan deze nieuwe mogelijkheden konden voldoen.” 

3. Vraag de partijen naar mogelijkheden die zij zien

Na de marktconsultatie en het onderzoek was het aan de partijen om een voorstel te doen. Zij vertelden de Roos over de mogelijkheden die zij zien tot duurzaamheid. Als tip geeft de Roos nog mee om partijen ook te vragen naar de mogelijkheden die zij zien binnen deze opdracht. Zo komt veel informatie op tafel.

 

Partijen zijn zich er namelijk ook van bewust dat zij ook de omslag moeten maken naar een duurzaam assortiment. “Als ze nu niet meegaan, missen ze de boot. Hierdoor hebben de bedrijven vaak al kennis van duurzame artikelen waar je zelf niet op zou komen.” Dit leidde tot meer verdieping in de gesprekken over duurzaamheid. Daarnaast leverde het de Roos meer informatie op over andere mogelijkheden om duurzaamheid door te voeren bij de gemeente. “In een volgend project willen we kijken naar het verduurzamen van de bedrijfsrestaurants. Een leverancier vertelde over de energie die het kost om dagelijks crushed ice te maken en na de lunch warm water te gebruiken om het ijs te laten smelten. Dit is geen duurzame oplossing want er is veel elektriciteit nodig voor koelen.” 

4. Maak duidelijk dat de organisatie streeft naar duurzaamheid

“Maak aan iedere partij de duurzame doelstellingen duidelijk.” De gemeente heeft sociale en duurzame doelstellingen. Voor veel partijen bleek het een uitdaging om hieraan te voldoen. Enkele andere partijen raken wel geïnteresseerd. “We hadden de wens om een elektrische wagen in te zetten. Op deze innovatieve wens kon extra gescoord worden. Alle leveranciers zouden dit in potentie kunnen leveren, maar alleen CWS honoreerde dit in haar offerte.” Ook konden ze voldoen aan de sociale doelstellingen van de gemeente door gehoor aan geven aan de wens om de uitvoering over te laten aan mensen met afstand tot arbeidsmarkt. “Zo is uiteindelijk de keuze op CWS gevallen en kan de gemeente voor een groot gedeelte voldoen aan haar duurzame doelstellingen”. 

 

Grote Markt in Groningen. V.l.n.r. Marcel Hof (CWS), Melle de Vries (CWS) Jelto Fokkens (gem. Groningen), Cor Apeldoorn (gem. Groningen, Harry van der Meer (CWS), Albert de Roos (gem. Groningen)

 

Albert de Roos heeft extra weken uitgetrokken voor een uitgebreide marktconsultatie en een gedegen onderzoek. “Maar,” zo sluit hij het gesprek af, “extra weken uittrekken voor een aanbesteding loont wel. Uiteindelijk krijgen we zo een duurzame wereld”. ​

 

Alle resultaten van de aanbesteding

-          De zeep is 100% Cradle-to-Cradle en daarmee 100% biologisch afbreekbaar. Daarnaast is deze zeep dierproefvrij ontwikkeld. 
-          De toiletrollen zijn eveneens Cradle-to-Cradle en 100% biologisch afbreekbaar. Daarnaast is het nu mogelijk om ons vernietigd archiefmateriaal naar de papierfabriek in Limburg te brengen en te laten omzetten in het toiletpapier wat binnen het concern wordt verbruikt. 100% Circulair!! Daarnaast wordt hiermee voorkomen dat ons oud papier naar China gaat en nu dichter bij huis wordt gerecycled. 
-          De te gebruiken vouwhanddoekjes (met name bij de GGD) zijn 100% biologisch afbreekbaar. 
-          Door het gebruik van (bio-)katoenen handdoekautomaten neemt de afvalstroom binnen het concern enorm af. 
-          De luchtverfrissers zijn straks batterijloos. 
-          De grondstoffen van de dispensers worden na de technische levensduur van de apparaten voor 90% vermalen tot granulaat en hergebruikt voor het maken van nieuwe dispensers. 
-          De in te zetten arbeidsuren voor het uitvoeren van deze opdracht worden voor 56% uitgevoerd door medewerkers met een afstand tot de arbeidsmarkt (op jaarbasis ruim 750 uur Social Return).